શેરબજારમાં ઘટાડો, ઓટો અને બેંકિંગ શેરોમાં તેજી
23 સપ્ટેમ્બર, 2025 ના રોજ ભારતીય શેરબજાર સતત બીજા દિવસે ઘટાડા સાથે બંધ થયું હતું. બોમ્બે સ્ટોક્સ એક્સચેન્જ (BSE) નો સેન્સેક્સ 57.87 પોઈન્ટ્સ (0.07%) ઘટીને 82,102.10 પર બંધ થયો, જ્યારે નેશનલ સ્ટોક્સ એક્સચેન્જ (NSE) નો નિફ્ટી-50 ઇન્ડેક્સ 32.85 પોઈન્ટ્સ (0.13%) ઘટીને 25,169.50 પર બંધ થયો. યુએસના H-1B વિઝા પર લાગુ કરાયેલી ઊંચી ફીને કારણે ભારતીય IT કંપનીઓના શેરો પર અસર થઈ હતી અને તેમાં ઘટાડો નોંધાયો હતો. જોકે, ઓટો અને બેંકિંગ શેરોમાં તેજી જોવા મળી હતી. સેન્સેક્સ પર એક્સિસ બેંકના શેરમાં 2.32 ટકાનો સૌથી વધુ વધારો નોંધાયો હતો, જ્યારે બજાજ ફાઇનાન્સ, મારુતિ સુઝુકી, સ્ટેટ બેંક ઓફ ઇન્ડિયા અને કોટક મહિન્દ્રા બેંકના શેરો પણ વધારા સાથે બંધ થયા હતા. દિવાળી મુહૂર્ત ટ્રેડિંગ 21 ઓક્ટોબરના રોજ બપોરે 1.45 થી 2.45 દરમિયાન યોજાશે.
ભારતીય અર્થતંત્રનો મજબૂત વૃદ્ધિ દર અને ભવિષ્યના અંદાજો
S&P ગ્લોબલ રેટિંગ્સે વર્તમાન નાણાકીય વર્ષ (31 માર્ચ, 2026 ના રોજ સમાપ્ત થતા) માટે ભારતના GDP વૃદ્ધિ દરનો અંદાજ 6.5% જાળવી રાખ્યો છે. આ અંદાજ મજબૂત સ્થાનિક માંગ, સારા ચોમાસા, આવકવેરા અને GST માં ઘટાડો તેમજ સરકારી ખર્ચમાં વધારાને કારણે છે. એપ્રિલથી જૂન ક્વાર્ટરમાં ભારતનો GDP 7.6% ના દરે વધ્યો હતો. અગાઉ, નાણાકીય વર્ષ 2025-26 ના પ્રથમ ક્વાર્ટરમાં (એપ્રિલ-જૂન) ભારતના કુલ ઘરેલું ઉત્પાદન (GDP) માં 7.8% નો મજબૂત વધારો જોવા મળ્યો હતો, જે ભારતને વિશ્વની સૌથી ઝડપથી વિકસતી મુખ્ય અર્થવ્યવસ્થા બનાવે છે. ભારત તાજેતરમાં જાપાનને પાછળ છોડીને વિશ્વની ચોથી સૌથી મોટી અર્થવ્યવસ્થા બન્યું છે. રિઝર્વ બેંક દ્વારા ફુગાવાનો અંદાજ ઘટાડીને 3.2% કરવામાં આવ્યો હોવાથી, S&P ગ્લોબલ રેટિંગ્સે આ વર્ષે વ્યાજ દરમાં 25 બેસિસ પોઈન્ટનો ઘટાડો થવાની અપેક્ષા વ્યક્ત કરી છે.
બેંકિંગ સિસ્ટમમાં રોકડની તંગી અને સુધારાની અપેક્ષા
ભારતીય બેંકિંગ સિસ્ટમ સપ્ટેમ્બરમાં રોકડની તંગીનો સામનો કરી રહી છે, જે આવકવેરા અને GST ચૂકવણીને કારણે ઘટીને ₹70 અબજ થઈ ગઈ છે, જે માર્ચના અંત પછીનું સૌથી નીચું સ્તર છે. જોકે, નિષ્ણાતો માને છે કે આગામી સપ્તાહમાં સરકારી ખર્ચમાં વધારો અને બોન્ડ યીલ્ડને કારણે આ સ્થિતિમાં સુધારો થશે. રિઝર્વ બેંક ઓફ ઇન્ડિયા (RBI) સપ્ટેમ્બર અને નવેમ્બર વચ્ચે ચાર સમાન હપ્તામાં રોકડ અનામત ગુણોત્તર (CRR) માં કુલ 1% ઘટાડવાનું આયોજન કરી રહી છે, જેમાંથી આગામી ઘટાડો 4 ઓક્ટોબરના રોજ થશે. આનાથી બેંકિંગ સિસ્ટમમાં તરલતા વધશે.
યુએસ ટેરિફની અસર અને સંભવિત રાહત
યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સ દ્વારા રશિયન તેલની ખરીદીને કારણે ભારતીય ચીજવસ્તુઓ પર લાદવામાં આવેલી 50% નવી ટેરિફને કારણે ભારતીય નિકાસકારો, ખાસ કરીને જેમ્સ અને જ્વેલરી ઉદ્યોગને પડકારોનો સામનો કરવો પડી રહ્યો છે. આ ટેરિફની અસર હેઠળના પ્રથમ મહિનામાં, સપ્ટેમ્બરમાં દેશની એકંદર વેપાર પ્રવૃત્તિ ઓગસ્ટની સરખામણીએ ધીમી પડી છે, જેમાં સંયુક્ત પરચેઝિંગ મેનેજર્સ' ઇન્ડેક્સ (PMI) ઓગસ્ટમાં 63.20 થી ઘટીને સપ્ટેમ્બરમાં 61.90 થયો છે. જોકે, એવી અપેક્ષા છે કે આ વધારાની ડ્યુટી 30 નવેમ્બર પછી પાછી ખેંચી લેવામાં આવશે, અને આગામી થોડા મહિનામાં બંને દેશો વચ્ચે પરસ્પર ટેરિફ અંગેનો ઉકેલ આવવાની સંભાવના છે, જેનાથી વેપાર સરળ બનશે.